Διάφορα άρθρα και μελέτες πάνω στην Κρητική Διατροφή
—————————————————————————————————————————————————————————
“Στη διεθνή επιστημονική κοινότητα γίνεται πολλή συζήτηση και αναζητείται ιδανική δίαιτα για την προαγωγή της υγείας και την πρόληψη των ασθενειών. Η παραδοσιακή Κρητική διατροφή από αρχαιοτάτων χρόνων φαίνεται να συγκεντρώνει τα χαρακτηριστικά εκείνα που την καθιστούν άριστη, όπως είχε δείξει η μελέτη των 7 χωρών, πού άρχισε το 1960 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Από τη μελέτη αυτή, η οποία περιελάμβανε τη διαχρονική παρακολούθηση μιας ομάδας 700 περίπου ανδρών αγροτικής περιοχής της Κρήτης, φάνηκε ότι ο πληθυσμός αυτός είχε τους λιγότερους θανάτους από έμφραγμα της καρδιάς και τις διάφορες μορφές καρκίνου σε σύγκριση με άλλες ανεπτυγμένες χώρες. Ο πληθυσμός της Κρήτης ήταν ο μακροβιότερος σε σύγκριση με άλλες ανεπτυγμένες χώρες.

Χαρακτηριστικό ήταν το γεγονός ότι το 1991, που ο Τομέας Κοινωνικής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης ανέλαβε την επανεξέταση των ηλικιωμένων κατά το 31ο έτος της μελέτης, οι επιζώντες στην Κρήτη ήταν το 50% περίπου του αρχικού πληθυσμού, ενώ στη Φινλανδία δεν υπήρχαν επιζώντες!

Η άριστη υγεία και μακροζωία των Κρητικών αποδίδεται στην παραδοσιακή διατροφή τους. Η διατροφή αυτή ήταν απλή και περιελάμβανε κυρίως ελαιόλαδο που έδινε το ένα τρίτο περίπου της ημερήσιας ενέργειας σε κάθε άτομο, ενώ το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας προέρχετο από δημητριακά, κυρίως ψωμί, όσπρια, λαχανικά, φρούτα και σπανιότερα σε μικρές ποσότητες από αυγά, τυρί, γάλα, κρέας, ψάρι και λίγο κόκκινο κρασί σε κάθε γεύμα. Η απλή αυτή παραδοσιακή δίαιτα της Κρήτης έχει αλλοιωθεί τις τελευταίες δεκαετίες κυρίως από τις νεότερες γενιές. Τα αποτελέσματα είναι πολύ δυσάρεστα για την υγεία του πληθυσμού και οι πρόωροι θάνατοι από εμφράγματα και κακοήθη νεοπλάσματα έχουν πάρει επιδημικές διαστάσεις.

Με βάση, λοιπόν, τα σημερινά δεδομένα θα συνιστούσαμε την επιστροφή στην παραδοσιακή δίαιτα των Κρητών, με κύρια έμφαση στην περιορισμένη σε ποσότητα και συχνότητα χρήσης κρέατος και άλλων ζωικών προϊόντων. Αντίθετα τα δημητριακά (κυρίως ψωμί), όσπρια, λαχανικά, φρούτα και ελαιόλαδο πρέπει να αποτελούν περισσότερο από το 85% του καθημερινού διαιτολογίου μας…

…. Το ελαιόλαδο, σε αντίθεση με τα σπορέλαια, είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα που είναι ανθεκτικά στην οξείδωση και ελαττώνουν την LDL χοληστερόλη χωρίς να επηρεάζουν την HDL χοληστερόλη η οποία προστατεύει από την αθηρoσκλήρωση…..Το ελαιόλαδο περιέχει επιπλέον μεγάλη ποσότητα αντιοξειδωτικών ουσιών, όπως τοκοφερόλες και υδροξυφαινόλες που προφυλάσσουν τόσο από την αθηροσκλήρωση όσο και (από τις διάφορες μορφές καρκίνου με τη δέσμευση των ελεύθερων τοξικών ριζών. Ενδιαφέρον είναι ότι η σύνθεση του ελαιολάδου σε λιπαρά οξέα είναι παρόμοια με εκείνη του λίπους του μητρικού γάλακτος…”

Αντώνης Καφάτος

Καθηγητής Προληπτικής Ιατρικής και Διατροφής
Πανεπιστημίου Κρήτης

* Απόσπασμα από το βιβλίο Κρητική Παραδοσιακή Κουζίνα των Μαρία & Νίκος Ψιλάκης. Εκδόσεις Καρμάνωρ, ISBN 960-7448-06-0
—————————————————————————————————————————————————————————
Έρευνες που αποδεικνύουν την αξία της Μεσογειακής Διατροφής
Κυριακή, 27 Μαΐου 2007 3:44 μμ | 6 σχόλια
Στην αρχή της Δεκαετίας του ’50 αρκετοί ερευνητές είχαν παρατηρήσει ότι οι διαφορές στον τρόπο ζωής και πιθανόν και στον τρόπο διατροφής μπορούσαν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην εκδήλωση των καρδιοαγγειακών παθήσεων. Μόνο ένας όμως, ο αμερικανός επιστήμονας Ancel keys, αποφάσισε να διεξάγει συγκριτική μελέτη διαφόρων πληθυσμών ώστε να τεκμηριώσει αυτή τη θεωρία. Το 1956 επέλεξε επτά χώρες για να τις συγκρίνει μεταξύ τους. Η καθεμία από τις χώρες αυτές αναλάμβανε την υποχρέωση να θέσει στη διάθεσή του τουλάχιστο μια ομάδα από χίλια άτομα, ηλικίας από σαράντα έως πενήντα εννέα ετών· όλες τους θα κατέβαλαν προσπάθεια να παρουσιάσουν περισσότερες από μία ομάδες που να προέρχονται από περιοχές ολότελα διαφορετικές μεταξύ τους. Με τον τρόπο αυτό ο Ancel Keys μπόρεσε να συγκρίνει στην Ιαπωνία, για παράδειγμα, μια περιοχή παράκτια, όπου γινόταν μεγάλη κατανάλωση ψαριών, με μια αγροτική περιοχή. Από την Ελλάδα κράτησε ομάδες από την Κέρκυρα και την Κρήτη λόγω του διαφορετικού βαθμού εκσυγχρονισμού στον τρόπο διαβίωσης του πληθυσμού. Συνολικά, επρόκειτο για αγροτικούς πληθυσμούς, ελάχιστα επηρεασμένους από τη μεταπολεμική κοινωνικοοικονομική εξέλιξη: η επίδραση των διατροφικών συνηθειών τους στα καρδιακά επεισόδια ήταν δυνατό να παρακολουθηθεί για πολλά χρόνια. Στην έρευνα αυτή δόθηκε το όνομα «Μελέτη των επτά χωρών» .

Τα απίστευτα αποτελέσματα της Κρήτης
Από όλες τις ομάδες που παρακολουθήθηκαν, μεσογειακές ή μη, η ομάδα της Κρήτης παρουσίασε τη χαμηλότερη θνησιμότητα από στεφανιαία νόσο. Ύστερα από μία δεκαετία παρακολούθησης η θνησιμότητα αυτή ανερχόταν σε εκατόν ογδόντα τέσσερις θανάτους σε δέκα χιλιάδες άτομα στις άλλες μεσογειακές ομάδες, και μόνο εννέα για την ομάδα της Κρήτης, πράγμα που αντιπροσώπευε ποσοστό χαμηλότερο κατά 95%. Βέβαια, και οι άλλες μεσογειακές ομάδες, η ιταλική ή η γιουγκοσλαβική, παρουσίαζαν θνησιμότητα από στεφανιαία νόσο κατά πολύ χαμηλότερη από αυτή των ομάδων της Βόρειας Ευρώπης ή των ΗΠΑ, αλλά τα αποτελέσματα της Κρήτης ήταν κάτι το απίστευτο.

Επίσης η Μελέτη κατέστησε εμφανές, ύστερα από παρακολούθηση δεκαπέντε ετών, ότι η Κρήτη είχε γενικά το χαμηλότερο ποσοστό θνησιμότητας, ανεξάρτητα από την αιτία θανάτου.(Renaud , 2001)

Η έρευνα συνεχίστηκε και το 1991 ο Τομέας Κοινωνικής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης ανέλαβε την επανεξέταση των ατόμων που είχαν λάβει μέρος στην έρευνα πριν 31 χρόνια και διαπιστώθηκε ότι στην Κρήτη οι επιζώντες ήταν το 50% της αρχικής ομάδας , ενώ στην Φιλανδία δεν υπήρχαν επιζώντες.

Άλλη μια έρευνα για την κρητική διατροφή είναι αυτή του Γάλλου επιστήμονα Serge Renaud. Αυτός μελέτησε τα αποτελέσματα της έρευνας του Keys. Πολλοί ερευνητές συσχέτιζαν το ποσοστό της χοληστερόλης, το οποίο θεωρούσαν ως πρώτη αιτία εμφάνισης στεφανιαίας νόσου, με τις διατροφικές συνήθειες. Το παράξενο ήταν ότι οι κρητικοί παρουσίαζαν ελαφρά υψηλότερα επίπεδα χοληστερόλης από αυτό των άλλων μεσογειακών χωρών. Οι ερευνητές αναγνώριζαν το γεγονός πως οι Κρητικοί διαθέτουν εξαιρετική υγεία, είχαν όμως την τάση να την αποδίδουν περισσότερο στον τρόπο διαβίωσης παρά στις διατροφικές συνήθειες. Θεωρούσαν πως η έλλειψη του στρες, της μόλυνσης του περιβάλλοντος, των καταχρήσεων, με δυο λόγια η υγιεινή διαβίωση, προστάτευε τον πληθυσμό του νησιού και δεν μπορούσαν να φανταστούν πως μια τόσο κοινή δίαιτα, που δεν έριχνε καν το ποσοστό της χοληστερόλης, θα μπορούσε να είναι η κύρια αιτία της αξιοσημείωτης κατάστασης της υγείας των Κρητικών.

Αντικείμενο της ερευνητικής εργασίας του Renaud ήταν: ποιοι είναι οι κυριότεροι διατροφικοί παράγοντες που συντελούν στην εμφάνιση των καρδιοαγγειακών παθήσεων. Στηριζόμενος στα αποτελέσματα της έρευνας του Ancel Keys για την κρητική διατροφή και για να ερμηνεύσει σωστά το φαινόμενο, θα έπρεπε να μεταφέρει τις κρητικές διατροφικές συνήθειες σε κάποιο άλλο πλαίσιο και να παρατηρήσει κατά πόσο η διατροφή αυτή προστατεύει τα άτομα που υποβάλλονται σ’ αυτήν δραστικότερα από τα κλασικά διαιτολόγια που συνήθως συνιστούν οι γιατροί. Το 1988 ως διευθυντής στο INSERM της Λυόν ανέλαβε μια έρευνα η οποία αποδεικνύει για πρώτη φορά πως η εξαιρετική υγεία των κατοίκων της Κρήτης οφείλεται κατά το μεγαλύτερο μέρος στις διατροφικές συνήθειες και όχι στον τρόπο διαβίωσης.

Συγκεκριμένα πραγματοποίησε μια καρδιολογική έρευνα σταθμό στα έτη 1988-1993 με δύο ομάδες καρδιοπαθών ασθενών και δύο διαιτολόγια. Το ένα ήταν το διαιτολόγιο που συνιστούσε η Αμερικάνικη Καρδιολογική Εταιρεία και το άλλο, ένα νέο διαιτολόγιο που είχε ως πρότυπο την Κρητική Διατροφή.

Τα κλινικά αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι θάνατοι καρδιοπαθών που τρέφονταν με το κρητικό διαιτολόγιο ήταν πολύ λιγότεροι από αυτών που ακολούθησαν το διαιτολόγιο της Αμερικάνικης Καρδιολογικής εταιρείας. Συμπέρασμα αυτής της μελέτης : Οι διατροφικές συνήθειες επηρεάζουν την καλή εξέλιξη της υγείας άσχετα από τον τρόπο διαβίωσης. Αυτό επιβεβαιώνεται και με έρευνες σε πληθυσμούς μεταναστών των λαών της Μεσογείου σε Αυστραλία και Αμερική.

Η έρευνα των Μεταναστών της Αυστραλίας επιβεβαίωσε τα συμπεράσματα της έρευνας του Renaud. To 1980, το 29% των κατοίκων της Αυστραλίας είχε γεννηθεί σε κάποια άλλη χώρα. Το μεγαλύτερο μέρος απ’ αυτούς είχε εγκατασταθεί στην Αυστραλία πριν από είκοσι και πλέον χρόνια. Ήταν λοιπόν δυνατόν να μελετηθεί, κάτω από περιβαλλοντικές συνθήκες παρόμοιες μ’ αυτές των γηγενών Αυστραλών, η ευαισθησία τους στα προβλήματα υγείας. Ο παρακάτω πίνακας δείχνει πως οι μετανάστες που προέρχονταν από μεσογειακές χώρες παρουσίαζαν θνησιμότητα λόγω παθήσεων της στεφανιαίας πολύ χαμηλότερη από αυτήν την οποία παρουσίαζαν οι γηγενείς Αυστραλοί. Ύστερα από πολυετή παραμονή στην Αυστραλία, οι Μεσογειακοί (Έλληνες, Ιταλοί, Γιουγκοσλάβοι) που διατήρησαν τις παραδοσιακές διατροφικές τους συνήθειες εξακολουθούν να έχουν καλύτερη προστασία απέναντι στις παθήσεις της στεφανιαίας.

Αυτό όμως είναι πράγματι αποτέλεσμα των διατροφικών συνηθειών ή μήπως οφείλεται σε γενετικούς λόγους;

Το ερώτημα αυτό απαντάται με τα πορίσματα της έρευνας των Stenhouse και McCall (1970), που έγινε σε άτομα ηλικίας πενήντα έως πενήντα εννέα ετών στην Αυστραλία. Στην έρευνα αυτή παρατηρούμε πως η θνησιμότητα από καρδιαγγειακές παθήσεις στους Σκοτσέζους και στους Ιταλούς, άνδρες και γυναίκες, αυξήθηκε ανάλογα με το χρόνο παραμονής στην Αυστραλία. Σε ότι αφορά μάλιστα τους Σκοτσέζους, μετά από παραμονή είκοσι και πλέον ετών, κατέληξαν να ξεπεράσουν τη θνησιμότητα των γηγενών Αυστραλών. Τα στοιχεία του Π.Ο.Υ (Παγκ. Οργαν. Υγείας) μας δείχνουν τη θνησιμότητα Σκοτσέζων και Ιταλών, της ίδιας ηλικίας σε μετανάστες με μικρότερο χρόνο παραμονής στην Αυστραλία. Αυτοί με λιγότερο χρόνο παραμονής παρουσιάζουν χαμηλότερη θνησιμότητα ακόμη και από αυτούς που έμειναν στην πατρίδα τους.

Μετά από εικοσαετή παραμονή η θνησιμότητα των Σκοτσέζων και των Ιταλών μεταναστών που είναι εγκατεστημένοι στην Αυστραλία αυξήθηκε πολύ. Η μεταβολή αυτή δεν οφείλεται στο κλίμα, ούτε στην ποιότητα του νερού, ούτε στη ρύπανση της ατμόσφαιρας, εφόσον οι παράγοντες αυτοί ήταν ίδιοι για όλους. Οφείλεται στη βραδύρυθμη και προοδευτική μετατροπή των διατροφικών συνηθειών. Οι Έλληνες πιστότεροι στις μαγειρικές τους παραδόσεις, παρουσίασαν μεγαλύτερη αντίσταση στις αυστραλιανές συνήθειες και διαθέτουν έτσι όπως φάνηκε μέσα από την έρευνα τη μεγαλύτερη μακροβιότητα από όλες τις εθνότητες που αναφέρθηκαν.
πηγή:http://geopap.pblogs.gr
—————————————————————————————————————————————————————————
Μελέτη Γάλλου ερευνητή του Δρ. S. Remand, έδειξε ότι η κρητική δίαιτα (ελαιόλαδο, όσπρια, φρούτα, λαχανικά, λίγο κρέας και περισσότερο ψάρι) μειώνει κατά 76% το ποσοστό εμφραγμάτων και μάλιστα χωρίς φάρμακα, σε καρδιοπαθείς που έχουν ήδη υποστεί ένα πρώτο έμφραγμα ενώ μειώνεται κατά 70% ο κίνδυνος του θανάτου.

Η μελέτη και νέες έρευνες που την επιβεβαιώνουν, παρουσίαστηκε από τον ίδιο τον επιστήμονα σε διεθνές συνέδριο με θέμα: “Μεσογειακή διατροφή και πρόληψη των χρόνιων νοσημάτων” που έγινε στο ξενοδοχείο “Καψής” στην Αγία Πελαγία.

Για τις ανακοινώσεις του Γάλλου γιατρού, μίλησε στην “Π” ο καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής και Διατροφής του Πανεπιστημίου Κρήτης Αντώνης Καφάτος, ο οποίος μετείχε και ως συνδιοργανωτής στις εργασίες του συνεδρίου.

Σύμφωνα με τις επισημάνσεις του, η επιστημονική αυτή μελέτη είχε “θαφτεί” απο τις εταιρίες γιατί δεν συνέφερε τους καρδιολόγους και τους χειρουργούς που ήθελαν να κάνουν “μπάι-μπας” και να δίνουν περισσότερα φάρμακα…”

Ερωτ: κ. καθηγητά, ποιό ήταν το θέμα του συνεδρίου;

Απ: Ηταν η μεσογειακή διατροφή για την πρόληψη των χρόνιων νοσημάτων και την προαγωγή της υγείας.

Το συνέδριο οργανώθηκε από μια γαλλική εταιρία η οποία έχει ως αντικείμενο την ανάδειξη της αξίας των λαχανικών για την διατροφή μας και υποστηρίζεται από τους παραγωγούς της Γαλλίας.

Στην διοργάνωση, βοήθησε και το Πανεπιστήμιο Κρήτης.

Ερωτ: Ποιός ήταν ο αριθμός των συνέδρων;

Απ: Συμμετείχαν περίπου 200 σύνεδροι απ’ όλο τον κόσμο. Δεν ήταν μόνο γιατροί, ήταν διαιτολόγοι, χημικοί, βιολόγοι, ερευνητές.

Ερωτ: Από τους συμμετέχοντες, ποιοί ήταν οι πιο γνωστοί για τις έρευνές τους;

Απ: Ηταν ο Ολλανδός Dr. D. Kromhout, επικεφαλής της μελέτης των 7 χωρών όπου μελετώνται οι διατροφικές συνήθειες 16 πληθυσμών.

Συμμετείχε ακόμη ο Γάλλος S. Renand ο γιατρός που έκανε την περίφημη μελέτη με το έμφραγμα του μυοκαρδίου. Διαπίστωσε ότι με την κρητική διατροφή, και μόνο μειώθηκε κατά 76% το έμφραγμα σε ασθενείς που είχαν ήδη ένα επεισόδιο εμφράγματος.

Αυτή ήταν από τις πιο σημαντικές ανακοινώσεις.

Ερωτ: κ. Καφάτο, τί ακριβώς έδειξε η μελέτη του Γάλλου επιστήμονα;

Απ: Ο κ. Renand παρουσίασε την επίδραση της κρητικής διατροφής στην δευτερογενή πρόληψη του εμφράγματος.

Η έρευνα έγινε με την συμμετοχή 600 ασθενών που είχαν πρώτο επεισόδιο εμφράγματος.

Οι 300 από αυτούς, ακολούθησαν το πρότυπο της κρητικής διατροφής.

Δηλαδή, ελαιόλαδο και μόνο, όσπρια, λαχανικά, φρούτα, μαύρο ψωμί, λίγο κρέας, περισσότερο ψάρι.

Η μελέτη επρόκειτο να διαρκέσει 4 χρόνια, αλλά σταμάτησε στους 27 μήνες γιατί τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιαστικά.

Στην ομάδα αυτή, τα εμφράγματα μειώθηκαν κατά 76% και οι θάνατοι κατά 70%.

Ερωτ: Η δεύτερη ομάδα των καρδιοπαθών τί διατροφικές συνήθειες ακολουθούσε;

Απ: Ακολουθούσε τις συστάσεις της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρίας.

Η δίαιτα αυτή δεν περιλαμβάνει ελαιόλαδο, αλλά μαργαρίνες, σπορέλαια κ.λ.π.

Ερωτ: Πρόκειται για νέα μελέτη;

Απ: Η αρχική μελέτη και τα αποτελέσματά της ανακοινώθηκαν το 1994 και στην συνέχεια επιβεβαιώθηκε με νέες έρευνες. Ομως τότε η μελέτη αυτή “θάφτηκε” απο τις εταιρίες γιατί δεν τις συνέφερε.

Συνέφερε τους καρδιολόγους και τους χειρουργούς να κάνουν “μπάι-μπας” και να δίνουν φάρμακα.

Αυτό όμως που διαπίστωσε ο Γάλλος γιατρός είναι ότι η κρητική διατροφή έχει πολύ καλύτερα αποτελέσματα από τις επεμβάσεις και τα φάρμακα.

Ερωτ: Η μείωση κατά 76% των εμφραγμάτων, επιτεύχθηκε με την Κρητική διατροφή ή και με τα φάρμακα;

Απ: Μόνο με την σωστή διατροφή χωρίς φάρμακα.

Ερωτ: Τί καρδιολογικά νοσήματα και με τί συχνότητα εμφανίζονται στον ελληνικό πληθυσμό;

Απ: Τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν την πρώτη αιτία θανάτου στην χώρα μας και ακολουθούν οι θάνατοι από καρκίνο.

Ερωτ: Τί άλλες ανακοινώσεις έγιναν στο συνέδριο;

Απ: Μια άλλη σημαντική μελέτη που ξεχώρισε και αφορά και πάλι την κρητική δίαιτα, ήταν της Κατερίνας Τσιοπούλου, Ελληνίδα που εργάζεται στην Αυστραλία.

Εγινε με την συμμετοχή ασθενών με σακχαρώδη διαβήτη και η ερευνήτρια διαπίστωσε ότι με την κρητική διατροφή το σάκχαρο ρυθμίζεται πολύ καλά.
Πηγή: http://www.kairatos.com.gr/aspidakardia.htm

—————————————————————————————————————————————————————————
H σύγχρονη διαιτολογία θεωρεί σήμερα τη μεσογειακή δίαιτα ως τρόπο ζωής που χαρίζει μακροζωία και καλή υγεία. Οι περισσότερες από τις έρευνες όμως, που έχουν γίνει διεθνώς, φέρουν την Κρήτη ως το καλύτερο και πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μεσογειακής διατροφής.
Αφού διαπίστωσαν πως οι κάτοικοι του νησιού έχουν τους μικρότερους δείκτες θνησιμότητας, τα πιο μικρά σε παγκόσμια κλίμακα ποσοστά θνησιμότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα και καρκίνους, άρχισαν να αναζητούν την ταυτότητα της διατροφής που χάρισε (και χαρίζει) στους Κρητικούς αυτά τα εξαιρετικά προνόμια υγείας.
Πολύ γρήγορα φάνηκε πως πρόκειται για μια ιστορία που χάνεται στα βάθη του χρόνου. Δεν είναι δηλαδή αποτέλεσμα της μελέτης κάποιων επιστημόνων αλλά ένα βιολογικό πείραμα που διαρκεί μερικές χιλιάδες χρόνια! Η ιστορία της κρητικής διατροφής ξεκινά από πολύ παλιά, ακόμη και πριν από τη νεολιθική εποχή.
Μόνο που η επιστήμη δεν έχει στοιχεία παρά μόνον σοβαρές ενδείξεις για το τι έτρωγαν οι Κρητικοί πριν από 5.000 χρόνια. Από την εποχή που άκμασε ο Μινωικός πολιτισμός (4.000 χρόνια πριν) τα πράγματα αρχίζουν να γίνονται σαφέστερα. Από τα ευρήματα των αρχαιολογικών ανασκαφών φαίνεται πως και οι αρχαίοι Κρήτες, οι Μινωίτες, κατανάλωναν τα ίδια σχεδόν προϊόντα που καταναλώνει και ο σημερινός κρητικός.
Στα ανάκτορα της μινωϊκής εποχής βρέθηκαν τα μεγάλα πιθάρια για το λάδι της ελιάς, τα όσπρια, το κρασί και το μέλι. Και στις διάφορες εικονογραφικές μαρτυρίες βλέπουμε τον απίθανο κόσμο των κρητικών φυτών και βοτάνων.
Καθώς περνούσαν οι αιώνες, η κρητική κουζίνα συγκέντρωνε τη γνώση και την εμπειρία που μεταδιδόταν από γενιά σε γενιά, έτσι που ο Αθήναιος, Ελληνας συγγραφέας των ρωμαϊκών χρόνων, να μας πληροφορεί για δυο εξαιρετικά περίπλοκα και γευστικά γλυκά που παρασκευάζονταν στην αρχαία Κρήτη με πετιμέζι και μέλι, με ξηρούς καρπούς, σησάμι και σπόρια παπαρούνας.
Στα βυζαντινά χρόνια οι Κρητικοί διατηρούν τις συνήθειές τους και η κουζίνα των αστικών οικογενειών αρέσκεται σε περίπλοκα εδέσματα, τα οποία πρόσφεραν εξαιρετική γεύση. Ο αγροτικός πληθυσμός εξακολουθεί να αξιοποιεί τη φύση και τα προϊόντα της. Αυτά αποτελούν τη βάση της περίφημης κρητικής παραδοσιακής κουζίνας. Χόρτα, όσπρια, δημητριακά,και ελαιόλαδο. Ολα αυτά, όμως, τα πλούτιζε με τη δύναμη της γόνιμης φαντασίας. Μπορούσε να μαγειρέψει τα προϊόντα του με πολλούς τρόπους, να τα κάνει γευστικά και νόστιμα.
Αυτή η συνήθεια τον βοήθησε πολύ να επιβιώσει κάτω από εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες, όταν το νησί κατακτήθηκε διαδοχικά από τους Άραβες (824-961), τους Ενετούς (1204-1669) και τους Τούρκους (1669-1898). Η πιο σημαντική αλλαγή στην κρητική διατροφή συνέβη όταν άρχισαν να διαδίδονται στο νησί τα προϊόντα που ήρθαν από το Νέο Κόσμο και κυρίως η ντομάτα. Αυτό, όμως, δεν είναι μειονέκτημα. Απεναντίας, στο πλούσιο οπλοστάσιο των κρητικών κηπευτικών προστέθηκε ακόμη ένα… Οι κατακτητές άλλαζαν αλλά δεν άλλαζε η ψυχή, η θρησκεία, η γλώσσα και… η κουζίνα του Κρητικού! Αυτή η συνέχεια δημιούργησε μια παράδοση που αποδεικνύεται σήμερα πολύτιμη, μια και η διεθνής επιστημονική κοινότητα κάνει λόγο όχι μόνο για την κρητική κουζίνα αλλά και για το θαύμα της κρητικής διατροφής.

Πηγή: http://www.cretan-radio.gr/site/content/view/16/43/

—————————————————————————————————————————————————————————

Ασπίδα προστασίας κατά της άνοιας και της νόσου Alzheimer αποτελούν οι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά δίαιτες, όπως είναι η μεσογειακή διατροφή. Αυτό επισημαίνεται σε ανακοινώσεις με θέματα «Αντιοξειδωτικές ουσίες και διατροφή στην άνοια» και «Διατροφή και άνοια», που παρουσιάζονται στο 6ο Πανελλήνιο Διεπιστημονικό Συνέδριο Νόσου Alzheimer και Συγγενών Διαταραχών, που διεξάγεται στη Θεσσαλονίκη.

Στα πρώιμα στάδια της άνοιας παρατηρείται οξειδωτική βλάβη στον εγκέφαλο, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε φλεγμονώδεις αντιδράσεις στον εγκέφαλο που επιδεινώνουν τη βαρύτητα της άνοιας. Οι αντιοξειδωτικοί και νευροπροστατευτικοί παράγοντες που περιέχονται στα τρόφιμα φαίνεται ότι παρέχουν προστασία κατά της άνοιας.

Επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι ορισμένες δίαιτες που είναι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά (όπως η μεσογειακή διατροφή) έχουν συσχετιστεί με μικρότερο ποσοστό εκδήλωσης της νόσου Alzheimer και μπορούν να συμβάλλουν στην πρόληψη και θεραπεία της άνοιας. Εξάλλου έρευνες σε ζώα έδειξαν ότι τα διαιτητικά αντιοξειδωτικά ελαττώνουν την εναπόθεση της β-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, την λιπιδική υπεροξείδωδη, τις βλάβες του DNA, την νευροτοξικότητα και την απώλεια νευρώνων, δηλαδή των παραγόντων πού συμβάλουν στην εμφάνιση άνοιας και Alzheimer.

Κατά συνέπεια για την πρόληψη της άνοιας συνιστάται η καθημερινή κατανάλωση τουλάχιστον έξι μερίδων φρέσκων φρούτων και λαχανικών, δύο μικρομερίδων λιπαρών ψαριών την εβδομάδα αλλά και ξηρών καρπών, σπόρων, ελαιολάδου, πράσινου τσαγιού και κόκκινου κρασιού.

Σύμφωνα με στοιχεία έρευνας, σε ένα δείγμα 8.000 υγιών ατόμων ηλικίας άνω των 65 ετών, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Neurology και έχουν περιληφθεί σε ανακοίνωση με θέμα «Άνοια και διατροφή» που παρουσιάζεται στο Συνέδριο, οι άνθρωποι που κατανάλωναν ψάρια τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα είχαν 40% χαμηλότερες πιθανότητες να εμφανίσουν άνοια , ενώ η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών μία φορά την ημέρα μείωνε τον κίνδυνο κατά 35%. Ωστόσο η κατανάλωση άλλων τύπων λαδιών που περιέχουν ω-6, όπως το ηλιέλαιο , αντί για ω-3 λιπαρά διπλασίαζε τον κίνδυνο.

Ο λόγος που οι τροφές αυτές ή τα συμπληρώματα διατροφής μπορούν ενδεχομένως να απομακρύνουν την άνοια δεν είναι γνωστός. Ωστόσο πολλοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι τα αντιοξειδωτικά μπορούν να περιορίσουν τη βλάβη στα κύτταρα του σώματος, συμπεριλαμβανομένων των εγκεφαλικών κυττάρων, που είναι αθροιστική κατά τη διάρκεια της ζωής.

Πηγή: http://news.pathfinder.gr/health/533636.html

—————————————————————————————————————————————————————————

“Εβδομάδες καρδιάς” με κρητική διατροφή

Μόναχο
Οι θεραπευτικές ιδιότητες της κρητικής διατροφής είναι γνωστές στην παγκόσμια ιατρική κοινότητα ήδη από τη δεκαετία του ’60. Στο μεταξύ, όμως, έχουν προχωρήσει και οι έρευνες, οι οποίες, όπως επισημαίνεται σε δημοσίευμα της ιστοσελίδας της Ντόιτσε Βέλε (“ΝΒ”), αποτελούν πλέον τη βάση για συγκεκριμένα προγράμματα,
που αφορούν καρδιοπαθείς και εφαρμόζονται από Γερμανούς γιατρούς.
Xαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί διευθυντής καρδιολογικής κλινικής στη λίμνη Κίμζε της Βαυαρίας. Πρόκειται για τον Ούλριχ Χίλντεμπραντ, της κλινικής Σαντ Ίρμινγκαρντ, ο οποίος προσπαθεί να περάσει μέσα από τον τρόπο ζωής την κρητική διατροφή. Άλλωστε, για τους καρδιοπαθείς ο στόχος είναι να μάθουν να προφυλάσσονται από νέα εμφράγματα και όπως είπε ο Γερμανός καρδιολόγος, νεώτερες έρευνες δείχνουν ότι «σε ποσοστό 80% μπορεί να αποτραπεί ένα έμφραγμα με τον τρόπο ζωής, την κίνηση, τη διατροφή, την ισορροπημένη ζωή».
Μειώνεται
η θνησιμότητα κατά 60%
Η επιστημονική του σχέση με την Κρήτη ανάγεται στην αποκαλούμενη «Έρευνα των 7 χωρών», (Ελλάδα – Κρήτη και Κέρκυρα, Γιουγκοσλαβία, Ιταλία, Ολλανδία, ΗΠΑ, Ιαπωνία, Φινλανδία), η οποία έδωσε την πρώτη επιστημονική διαπίστωση ότι στη Μεσόγειο κάτι διαφορετικό συμβαίνει απ’ ό,τι στον Βορρά της Ευρώπης. Κυρίως στην Κρήτη, όπου το ποσοστό των καρδιοπαθειών είναι ένα μικρό κλάσμα μόνον σε σύγκριση με τη Φινλανδία.
Ο δρ Χίλντεμπραντ ανέφερε πως «έπειτα από την έρευνα Lyon Heart Study 1988-1996, από όπου προέκυψε ότι στους 300 ασθενείς με κρητική διατροφή, οι οποίοι συγκρίθηκαν με ασθενείς που διατρέφονταν βάσει των συστάσεων ευρωπαϊκών και αμερικανικών καρδιολογικών ενώσεων, η θνησιμότητα ήταν 60% μικρότερη».
Ο Γερμανός καρδιολόγος πρόσθεσε πως, «στην αρχή φάνηκε απίστευτο, αλλά οι έρευνες έδειξαν ότι ισχύει πράγματι, και αυτό οδήγησε στο να αναθεωρήσουν όλες οι καρδιολογικές ενώσεις τις συστάσεις τους προς την κατεύθυνση της μεσογειακής διατροφής και στην κρητική διατροφή της δεκαετίας του ’50».
Αυτό πρακτικά σημαίνει πολλά λαχανικά, φρούτα, λίγο κρέας, την Κυριακή ή τις γιορτές, όσπρια, πολύ ελαιόλαδο και «Ωμέγα 3» από καρύδια, σαλιγκάρια και λαχανικά.
Επιστροφή
στη διατροφή του 1950
Ακριβώς αυτά, όμως, είναι και τα χαρακτηριστικά της διατροφής, που εφήρμοσε ο Ούλριχ Χίλντεμπραντ, στην καρδιολογική κλινική της Κίμζε. «Ο μάγειρας με κοίταξε με γουρλωμένα μάτια», ανέφερε χαρακτηριστικά, «μου είπε να ασχοληθώ με την ιατρική και να αφήσω σ’ αυτόν την κουζίνα. Αλλά κατάφερα να τον πείσω και ξεκινήσαμε σ’ ένα μοναστήρι ένα πρόγραμμα, όπου προσφέρουμε στους ασθενείς και στους συγγενείς τους τις λεγόμενες εβδομάδες καρδιάς».
Και επειδή είναι δύσκολο, όπως επεσήμανε ο Γερμανός καρδιολόγος, να προσφέρεις αυθεντική κρητική διατροφή σε ένα μοναστήρι στη Βαυαρία, το πρόγραμμα προσφέρεται και στην Κρήτη. Το ξεκίνησε πριν εφτά χρόνια στο χωριό Μηλιά. Μάλιστα, εδώ και πέντε χρόνια προσφέρεται και κοντά στη Χερσόνησο αλλά και στο Ρέθυμνο, το πρώτο δεκαπενθήμερο του Μαΐου, καθώς και το δεύτερο του Οκτωβρίου.
«Είναι περίπου 60 – 80 άτομα», πρόσθεσε ο δόκτορας Χίλντεμπραντ, «τα οποία κατεβαίνουν στην Κρήτη, μαζί με μια ομάδα 10 – 15 ατόμων, που συγκροτείται από γιατρούς, ψυχολόγους, μαγείρους και θεραπευτές. Η ανταπόκριση είναι μεγάλη. Εκεί που σκεφτόμουν πώς να πείσω την επιστημονική ομάδα να κατεβαίνει κάθε χρόνο στην Κρήτη, τώρα γκρινιάζει όποιος δεν του το προτείνω».
Κρητική διατροφή
στο Μόναχο
Πέρα, όμως, από το «άντρο» του δόκτορα Χίλντεμπραντ στην Κίμζε, βραδιά κρητικής διατροφής διοργανώθηκε πρόσφατα και στην πρωτεύουσα της Βαυαρίας, το Μόναχο. Ήταν μια πρωτοβουλία του Συνδέσμου Εξαγωγέων Κρήτης, που είχε την υποστήριξη του εμπορικού τμήματος του Γενικού Προξενείου Μονάχου και της Ομοσπονδίας Κρητικών Συλλόγων Γερμανίας.
Μιλώντας στη «ΝΒ», ο αντιπρόεδρος του Συνδέσμου Εξαγωγέων, Γιώργος Ανδρεαδάκης, επεσήμανε τη σημασία τέτοιων στοχευμένων ενεργειών. Ταυτόχρονα, αναγνώρισε την υστέρηση που είχαν σε θέματα τυποποίησης και προβολής, τόσο τα ελληνικά, όσο και τα κρητικά προϊόντα.
«Θεωρούσαμε ότι και μόνον η ποιότητα του προϊόντος θα μπορούσε να κερδίσει τον καταναλωτή. Όμως για να πάει στο ράφι ο καταναλωτής και να πάρει ένα προϊόν κρητικό πρέπει να έχει και το ανάλογο ντιζάιν, που έχουν τα ανταγωνιστικά μας προϊόντα. Έχουμε κάνει σημαντικά βήματα. Δεν είναι αρκετά, αλλά πιστεύω ότι χρειάζεται στο κομμάτι της προβολής και προώθησης να δώσουμε μια μεγαλύτερη βαρύτητα και να κάνουμε και ένα στρατηγικό σχέδιο. Όχι μεμονωμένες ενέργειες και μετά να το ξεχνάμε, αλλά να έχουμε μια συνέχεια», πρόσθεσε ο κ. Ανδρεαδάκης.

Φαστφούντ: η νέα απειλή
Τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της κρητικής διατροφής είναι μοναδικά, είπε στη «ΝΒ» ο Νίκος Ψυλλάκης, δημοσιογράφος και συγγραφέας πολυάριθμων βιβλίων για την κρητική διατροφή. Στην έρευνά του -αναφέρεται στο δημοσίευμα- συνάντησε δεκάδες από εκείνους που συμμετείχαν στην αποκαλούμενη «Έρευνα των 7 χωρών», η οποία, όπως επεσήμανε «δεν έχει κλείσει, διότι οι Κρητικοί ζουν ακόμα».
Πάντως, ο κ. Ψυλλάκης παραδέχτηκε ότι η κρητική διατροφή κινδυνεύει σήμερα από τα φαστφούντ που αποτελούν -όπως είπε- «το παράδοξο της Κρήτης» και πρόσθεσε: «Σε πάρα πολλές ορεινές περιοχές υπάρχουν άνθρωποι που τρέφονται όπως οι παππούδες τους. Υπάρχουν όμως και άλλοι που τρώνε πάρα πολύ κρέας. Στην Κρήτη, λοιπόν, σήμερα έχουμε μια διαφοροποίηση, κυρίως στις μικρότερες γενιές. Καταβάλλονται προσπάθειες από όλους και οι προσπάθειες αυτές αρχίζουν κάπως να αποδίδουν».

πηγή: http://www.haniotika-nea.gr/index.php?art_id=30661


1 Response to “Κρητική διατροφή”


  1. 1 Κατερίνα Μπέρη
    Νοεμβρίου 23, 2009 στις 9:10 πμ

    εξαιρετικά ενδιαφέρουσα η συλλογή αυτών των πληροφοριών για την κρητική μακροζωία, η οποία όπως ξεκάθαρα λέτε δεν είναι μόνο το φαγητό αλλά ο γενικότερος τρόπος διαβίωσης ο οποίος, δυστυχώς, προσαρμόστηκε σε ξένα πρότυπα τα τελευταία χρόνια και η μακροζωία του Κρητικού πάει να μπει στο χρονοντούλαπο.
    Τα βιβλία του Νίκου και της Μαρίας Ψιλάκη είναι απλώς υπέροχα, τα συστήνω και να μην ξεχάσει κανείς ποτέ ότι οι δυο αυτοί άνθρωποι έβαλαν την Κρήτη στο χάρτη της παγκόσμιας γαστρονομίας, αν και η Κρήτη έπρεπε να θεωρείται πρώτη που επιννόησε τη τέχνη της μαγειρικής.
    Πολύ ενδιαφέρουσα η έρευνα στην Αυστραλία και δίνει ελπίδα και σε μας που ζουμε μακριά της Κρήτης αλλά κατά το κρητικό πρότυπο.


Υποβολή απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Καλώς ήλθατε στις Κρητικές Συνταγές…

Εδώ ίσως βρείτε μια καλή αφορμή να μείνετε σήμερα μέσα και να μαγειρέψετε κάτι πολύ σπεσιαλελε!:)

Κρητικές Συνταγές

Γίνε συνδρομητής στις Κρητικές Συνταγές


Μουσαφήριδες

  • 984,960 μέχρι εδά...

Translate the Cretan Recipes into different languages…


Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: